Je bent hier » Tijdschrift » Archief » Archief groene gedachten » Nieuw betekent vandaag net niet stuk

Nieuw betekent vandaag: net niet stuk.

Terug

Duurzaam architect Thomas Rau pleit voor een radicale verandering van binnenuit, in vrijheid en vanuit bewustzijn. “We zullen de hele maatschappij fundamenteel anders moeten gaan organiseren.” Zijn stad van de toekomst zal een stad zijn zonder eigendom. Vandaag lenen we een auto, morgen gaan we met de trein, overmorgen te voet en de dag erna met de fiets. Een kapotte lamp, fiets of wasmachine gaat terug naar de fabrikant. “Wij zijn geen mensen op een spirituele reis, maar spirituele wezens op een menselijke reis”, luidt zijn levensmotto.

 

Thomas Rau

 

Uitzicht over het IJ, de rivier die Amsterdam in twee snijdt. Als Thomas Rau binnenkomt gaan we op zijn verzoek meteen beginnen. Niet omdat hij zo’n haast heeft, want we hebben meer dan twee uur de tijd. Maar ‘doen, handelen, daden stellen’ is een belangrijk handelsmerk van deze ondernemer, architect, innovator, inspirator en visionair, nummer 3 in de nieuwste Duurzame 100 van het dagblad Trouw.

 

We hebben afgesproken op het kantoor van RAU architecten in Amsterdam, hoog boven alles en iedereen, met een onmetelijk uitzicht over het IJmeer. Terwijl het loden grijs boven het water in de loop van de middag langzaam oplost in heerlijke tinten blauw en roze, raak ik steeds meer in de ban van het bouwwerk van zijn ideeën, de wendingen in zijn leven en zijn genadeloze zoektocht naar wat er wezenlijk toe doet op deze aarde.

Door vriend en mogelijke vijand wordt Thomas Rau (56) tegenwoordig als een belangrijke duurzaamheidsgoeroe beschouwd. Hij houdt zo’n zestig lezingen per jaar, wordt als spreker gevraagd door grote concerns en voor talloze symposia en wordt overal in de wereld geraadpleegd op het gebied van energieneutraal bouwen, cradle to cradle produceren en circulaire economie concepten.

 

Kerstavond 1968 is in Rau’s ogen cruciaal geweest in de geschiedenis van de mensheid. Astronaut William Anders maakte die avond een foto van de aarde. De allereerste ruimtefoto van onze fragiele planeet, eenzaam zwevend in de donkere ruimte. Voor het eerst zag de mens met eigen ogen dat de aarde een gesloten systeem is. Meer dan dit is er niet. Wat er niet is, is er niet en kan er ook niet komen. Wat er wel is, kan verloren gaan. Zorgen dus dat er niets verloren gaat. Vanaf 1968, toen de eerste foto van de aarde werd genomen, werden we ons ineens bewust van het feit dat deze aarde het enige is dat we hebben. Een gesloten systeem waarin de mens te gast is.

 

Klimaatakkoord

Op de klimaattop in Parijs beloofden 195 landen elkaar plechtig alles op alles te zetten om de opwarming van de aarde te beperken tot minder dan 2 graden Celsius. Wat denk je, kunnen we hier niet enige hoop uit putten? 
Thomas Rau: “Een akkoord wil zeggen dat er afspraken gemaakt zijn over wat ‘mogelijk’ is; niet over wat ‘nodig’ is. Het beste scenario voor Parijs zou ‘geen akkoord’ zijn geweest, want dan blijft de discussie levend. Twee graden opwarming van de aarde of anderhalve graad opwarming, hoe kan je dat nou afspreken! Nu kan iedereen weer inslapen. Een ding is zeker: de aarde overleeft de mensheid, de mensheid overleeft nooit de aarde. We zijn als mensheid zo ver gekomen dat we in staat zijn de aarde om zeep te helpen. Wat een arrogantie om te denken dat je de problemen wel even kan repareren. We kunnen de aarde om zeep helpen, maar niet aansturen.”

 

Thomas bestookt je met harde oneliners. Controversieel, dwars, geen speld tussen te krijgen. Hij maakt ook al snel duidelijk dat we allemaal volledig marginaal en zinloos bezig zijn zolang we de problemen niet fundamenteel willen aanpakken. “Er is helemaal geen energieprobleem, er zijn massa’s energie, wind, water, zon, maar wat wel eindig is, zijn de grondstoffen.”

 

Als voorbeeld noemt hij de enorme hoeveelheden afval die in de verbrandingsovens worden vernietigd. “We vernietigen grondstoffen die never, never, nooit meer, op aarde terugkomen. Willen we dat onze kinderen en kleinkinderen in een leefbare wereld opgroeien, dan moet ons perspectief op afval en grondstoffen compleet veranderen.”

 

In welke richting denkt hij? In de richting van een samenleving die geen afval meer laat ontstaan. Afval, zegt hij, bestaat uit grondstoffen die in de anonimiteit terecht zijn gekomen. “Afval is een rechteloos product.”

Om die reden wil Rau dat de grondstoffen rechten krijgen. “Daarom zeggen wij ook dat alle grondstoffen een soort identiteitspaspoort moeten hebben.” Iets wat identiteit bezit, heeft rechten, en als je rechten hebt, heb je toekomst. Rau heeft zichzelf als doel gesteld om de VN op 10 december 2018, de 70e verjaardag van de Universele Verklaring voor de Rechten van de Mens, een Universele Verklaring voor de Rechten van Materialen aan te bieden.

 

Meer lezen?

Neem een abonnement

of vraag een gratis proefnummer aan

 

Achtergrondafbeelding

016 23 26 49

info@dialoog.be

facebook.com/dialoogvzw