de Koevoet » Archief

terug naar overzicht

 

Kies wat je eet, weet wat je kiest
Week van de Bewuste Consument: 15 maart - 22 maart
Aardbeien met slagroom

Vanaf 15 maart start de Week van de Bewuste Consument met voeding als centraal thema. De campagne ‘Kies wat je eet, weet wat je kiest’ wil de consument doen nadenken over zijn aankopen en via 10 eenvoudige tips tot milieuvriendelijker en lekkerder koopgedrag aansporen.

Seizoensgebonden

De eerste Spaanse aardbeien in april zijn hard en smakeloos en even later zijn er de weliswaar rode, maar futloze tomaten uit de verwarmde serre. Eigenlijk weten we maar al te goed dat elke groente en elk soort fruit zijn eigen seizoen heeft. Dan is het aanbod overvloedig, zijn de aanvoerwegen doorgaans korter, is de smaak op zijn volst en … valt de prijs die je er voor betaalt best mee.

Wortelen AOC (appellation d'origine controlée)

Streekeigen producten bieden de boer en boerin de kans om in hun werk dichter bij de consument te staan én omgekeerd. Maar ze zijn ook milieuvriendelijker. Zo moeten er geen duizenden kilometers worden afgelegd door vrachtwagen, boot of vliegtuig om producten hier in de winkelrekken te doen belanden. Ze hoeven niet te worden verpakt in drie lagen plastic folie, want ze kunnen vers worden verkocht in de streek van herkomst.

Vlees en veggie

Vlaanderen produceert veel meer vlees dan de Vlamingen zelf opeten. Ons landschap wordt er monotoon van, want het grootste deel van ons landbouwareaal wordt ingezaaid met gewassen als maïs, tarwe en bieten, die allemaal dienen als voeder voor de beesten. Bovendien zitten we met hopen mest waarin we verdrinken. Maar ook in veel landen ver van hier, telen de mensen voedergewassen voor onze dieren. De eigen voedselproductie komt daardoor in het gedrang! Iedere dag een lap vlees op ons bord hoeft echter niet. Denk eens aan de wereld die voor je open gaat wanneer je af en toe of heel regelmatig vleesloze maaltijden serveert.

Teamspirit en boerenverstand

Tegenwoordig bestaan er nogal wat initiatieven die de vaak vele schakels tussen consument en producent zoveel mogelijk verminderd hebben. Voorbeelden van zulke korte ketens zijn de voedselteams (= een groep gezinnen die samen afspraken maken met boeren over de levering van basis-voedselproducten), de voedselabonnementen (wekelijkse pakketten van verse biogroenten en/of -fruit die consumenten op een vaste plaats in hun buurt afhalen), boerenmarkten (wekelijkse markten waar je voedsel direct van de boer kan kopen). Je kan natuurlijk ook rechtstreeks je aankopen doen bij een boerderij in je buurt.

Creatief met restjes

Er wordt wel eens kwistig omgesprongen met restjes van maaltijden, groenten, fruit of brood. Alles samen schatten voedingsexperts wat wordt weggegooid op 10 tot zelfs 20%. Met een portie creativiteit kunnen we de verliezen echter al gauw flink indijken. Taaie groentedelen zoals de groene bladdelen van prei of de schil van asperges zijn uitermate geschikt om een groentebouillon van te trekken. Resten van een warme maaltijd kunnen verwerkt worden: bak restjes graan met wat groenten of een ei; een overschotje erwten of boontjes geeft je sla een hartige toets en oud brood kan je toasten, omtoveren tot een portie ‘verloren brood’, of roosteren en vermalen tot paneermeel.

Bio, logisch?

Consumenten willen best wel eens biologische producten aankopen. Recente voedingsschandalen zoals hormonen en antibiotica in vlees, dollekoeienziekte en de dioxinecrisis zetten nog eens meer verbruikers aan om voortaan zoveel mogelijk biologische producten aan te kopen. Omdat ze meer smaak hebben of omdat ze geteeld zijn zonder gebruik te maken van kunstmest of chemische bestrijdingsmiddelen.

GGO: Geen Geheim, Openheid

Bij genetische modificatie van gewassen wordt op kunstmatige wijze erfelijk materiaal van een levend organisme (plant, dier of bacterie) ingebracht in een ander organisme met het doel bepaalde gewenste eigenschappen snel tot uiting te laten komen. Milieuorganisaties en verbruikersverenigingen maken zich echter grote zorgen over de mogelijke gevolgen voor het milieu bij de ggo-teelt. Wanneer bijvoorbeeld wilde soortgenoten van een bepaald gewas via bestuiving resistent zouden worden voor de behandeling met een herbicide, dan zit je binnen de kortste keren met een woekerend superonkruid opgescheept. Of wanneer ook nuttige insecten worden gedood door het gif dat een gewas zelf aanmaakt, is een ontregeling van het natuurlijk evenwicht niet ver af en kunnen vernietigende plagen de kop opsteken.

Ook in de derde wereld is men niet gelukkig met de moderne genetische ontwikkelingen: het groeiende overwicht van multinationale zaadhuizen bedreigt het voortbestaan van de eigen variëteiten aan basisvoedingsmiddelen. Omwille van deze redenen is het beter het voorzorgsprincipe toe te passen en geen ggo’s in het milieu te verspreiden. Koop dus liever geen producten die afkomstig zijn van ggo’s of van dieren die gevoed zijn met ggo’s. Alle bio-producten zijn per definitie ggo-vrij.

Zuinig en ook gewoon lekker

Niet veel mensen staan stil bij het energieverbruik van hun maaltijdbereidingen. Maar wie veel toestellen bezit als diepvries, magnetron, broodrooster, mixer, waterkoker, koffiezetapparaat,… en daar regelmatig gebruik van maakt, doet de energierekening langzaam maar zeker de hoogte ingaan. Een fornuis op gas is milieuvriendelijker dan een op elektriciteit. Heb je toch een elektrisch, zet het vuur dan tijdig uit: het blijft nog even doorwarmen.

Klare koffie

Koffie is een schoolvoorbeeld van de scheve handelsrelaties tussen Noord en Zuid. Koffieboeren en -boerinnen in het Zuiden verkopen hun oogst tegenwoordig met verlies. Er bestaat echter koffie die de koffieboeren en –boerinnen wèl respecteert. Oxfam Fair Trade koffie van de Oxfam-Wereldwinkels bijvoorbeeld. Of koffie met het Max-Havelaarkeurmerk. Naast koffie bestaan er ook nog bananen, wijn, cacao- en chocoladeproducten, noten, granen, snoepjes, thee, honing, suiker en fruitsap uit de eerlijke handel.

Uitpakken en wegwezen

Als consument worden we meer en meer overstelpt met verpakkingsmateriaal. Door slim te kopen moet je achteraf niet zoveel weggooien. Kies bijvoorbeeld voor drank, yoghurt of beleg in retourflessen en -potjes. Koop producten die niet ‘over’-verpakt zijn. Voedingswaren die niet aan bederf onderhevig zijn, kan je voordelig kopen in ‘familieverpakkingen’. Zeg neen tegen de wegwerpzakjes aan de kassa en kies voor hergebruikbare zakken.

 

terug naar overzicht